Ks. Orione i Zgromadzenie

Ks. Alojzy Orione – Założyciel Zgromadzenia Zakonnego Małe Dzieło Boskiej Opatrzności – Orioniści

Święty Alojzy Orione urodził się 23 czerwca 1872 roku w ubogiej włoskiej rodzinie w Pontecurone (Piemont) w Italii. Ojciec Wiktor pracował jako brukarz; matka Karolina dorabiała w czasie sezonowych prac na wsi. W wieku siedmiu lat rozpoczął naukę w szkole, jednak z powodu trudnej sytuacji materialnej, musiał ją przerwać by pomagać rodzicom w pracy dla utrzymania rodziny.

Od dzieciństwa serce jego przepełnione było wielką tęsknotą za życiem dla Boga i służbą Mu na drodze kapłańskiej.

Wydawało się, że marzenia te spełnią się kiedy został przyjęty do Zakonu Świętego Franciszka w Vogherze. Jednak w krótkim czasie zachorował na zapalenie płuc i uznany za niezdolnego do życia zakonnego musiał powrócić do domu rodzinnego. Nie zrażony niepowodzeniem wstąpił do Instytutu Salezjańskiego w Turynie, gdzie spotkał ks. Jana Bosko. Kiedy po dwóch latach wszyscy byli przekonani, że Alojzy wstąpi do nowicjatu i zostanie salezjaninem, on opuścił szeregi ks. Bosko i wstąpił do seminarium diecezjalnego w Tortonie.

By móc studiować, podjął pracę zakrystianina w tortońskiej katedrze i zamieszkał w pokoju na wieży kościelnej. Tam przeżył jeden z przełomowych momentów w swoim życiu. W Wielkim Tygodniu 1892 roku przyszedł do zakrystii zapłakany chłopiec, którego pewien ksiądz wyrzucił z lekcji religii. Kleryk Orione przygarnął go otwierając mu serce i poświęcając swój czas.

Nazajutrz chłopiec ten przyprowadził swoich kolegów, tamci kolejnych i wkrótce mały pokoik na wieży stał się niewystarczającym dla ponad setki chłopców gromadzących się przy kleryku Orione. Po jakimś czasie Alojzy wydzierżawił od władz miasta stare zabudowania klasztoru św. Klary zamienione na koszary i tam przeniósł się wraz z chłopcami. 13 kwietnia 1895 roku w katedrze w Tortonie otrzymał święcenia kapłańskie.

Już wtedy niektórzy z gromadzących się wokół księdza Orione chłopców, zapalonych przez niego pragnieniem służby Bogu i drugiemu człowiekowi zapragnęli zostać księżmi. Chcieli jak on i wraz z nim iść przez życie „Czyniąc dobro zawsze, czyniąc dobro wszędzie, zła nigdy i nikomu” wyznając mocno prawdę tak bliską sercu ks. Orione, że „Tylko Miłość zbawi świat…”.

Tak powstawało Zgromadzenie Zakonne „Małe Dzieło Boskiej Opatrzności”, które oficjalnie zatwierdził Papież Pius X w roku 1906. Był to początek długiej drogi, jaką Opatrzność Boża, której bezgranicznie zaufał, prowadziła ks. Orione po trudnych ścieżkach tego świata, aby niósł pomoc duchową i materialną najbardziej potrzebującym i opuszczonym. Dla realizowania tego zadania, do którego przynaglała go miłość Chrystusa do ubogich, zaczął wokół siebie gromadzić współpracowników, dając w ten sposób początek Synom Boskiej Opatrzności. Ceniąc sobie rozmodlenie, szybko założył gałąź pustelniczą Zgromadzenia – Eremitów Boskiej Opatrzności (1899 r.) oraz Braci koadiutorów.

Wiedziony duchem Bożym, założył następnie Zgromadzenie „Sióstr Małych Misjonarek Miłosierdzia” (1915 r.), a także „Siostry Sakramentki Niewidome” (1927 r.). Wgłębiając się w ducha Założyciela, ostatnio została utworzona wspólnota „Sióstr Kontemplacyjnych Jezusa Ukrzyżowanego” (1990 r.).

Również z apostolskiego ducha ks. Orione powstał „Orioński Instytut Świeckich” (1959 r.), który skupia w swoich szeregach osoby składające śluby, jak i te bez ślubów, żyjące w swoich dotychczasowych środowiskach. Jeszcze za życia ks. Orione gromadził i formował liczne osoby świeckie, które zajmowały się prowadzeniem instytucji charytatywnych w jego duchu. Powstawały różne grupy, a ostatnio – właśnie z nich – utworzył się „Orioński Ruch Świeckich”.

Taki jest obraz „drzewa o wielu konarach” , które od samego początku zostało nazwane przez samego Założyciela „Małym Dziełem Boskiej Opatrzności”.
Ks. Orione, który przyszedł na świat i żył w ubóstwie, widząc niesprawiedliwość społeczną oraz świat coraz bardziej pozbawiany wartości chrześcijańskich, wzniósł wysoko sztandar miłości Chrystusowej, wołając: „Miłość i tylko miłość zbawi świat”.
Zawsze gotowy na Boże wezwanie, modlił się i działał z entuzjazmem i odwagą, pokładając swoją ufność w Bożej Opatrzności. Wprost z niezwykłą ofiarnością, nie szczędząc swego zdrowia i sił, pomagał ofiarom trzęsień ziemi w Reggio di Calabria i w Mesynie (1908 r.) oraz w Marsyce (1915 r.). Trawiony żarliwością wobec Kościoła i ubogich, zdołał przeszczepić prowadzone przez siebie dzieła miłosierdzia na wszystkie regiony Włoch, budując świątynie, szkoły, a przede wszystkim domy dla ubogich i potrzebujących, głosząc wszystkim radosną Nowinę Chrystusa.

Owszem, jego „Małe Dzieło Boskiej Opatrzności” z czasem rozprzestrzeniło się nie tylko w Europie, ale i w obu Amerykach – dokąd odbył dwie podróże misyjne – a także zostało przeniesione na kontynent afrykański, obecnie zaś do krajów Europy Wschodniej (Białoruś i Ukraina), do Jordanii, a nawet do Azji (Filipiny i Indie). Ks. Orione ożywiony duchem miłości do Jezusa, Maryi, dusz i Papieża, uczynił ze swego życia całopalną ofiarę, która płonęła aż do jego błogosławionej śmierci. Nastąpiła ona 12 marca 1940 roku.

Życie i działalność ks. Orione znalazły swoje bogate świadectwo wśród ludzi i napisanych o nim biografiach. Jego liczne listy i pisma, wydane i te jeszcze nie opublikowane, stanowią dziś ogromny materiał dla formacji jego naśladowców, jak i tych, którzy darzą go szczególną czcią. Materiał ten bywa też wykorzystywany w celach naukowych, w zakresie historii, pedagogiki, duchowości czy hagiografii.

Dnia 26 października 1980 roku Papież Jan Paweł II, ogłaszając ks. Orione błogosławionym, powiedział: „Szczególnie dziś żywy jest przykład tego apostoła miłości, ojca ubogich i dobroczyńcy opuszczonych, jak go nazwał Pius XII. Wyniesiony dziś na ołtarze ks. Orione jest jedną z najwybitniejszych postaci naszego wieku, a to dzięki jego otwarcie przepowiadanej wierze i jego heroicznie przeżywanej miłości”.

Uroczystość kanonizacyjna ks. Orione celebrowana była 16 maja 2004 roku. W czasie Mszy św. na placu św. Piotra Papież Jan Paweł II przypomniał, że: „Ks. Orione dla imienia Jezusa Chrystusa poświęcił całe swoje życie”. Wspomniał też, że: „posługę apostolską tego kapłana naznaczyły cierpienia fizyczne i moralne, zmęczenie, trudności, przejawy niezrozumienia i przeszkody wszelkiego typu”. Przywołując fragmenty jego pism, Ojciec święty zauważył, że: „serce tego stratega miłości nie miało granic, gdyż wypływało z miłości Chrystusa”, dodając, iż „ten pokorny syn brukarza głosił, że «tylko miłość zbawi świat»”.

W „szkole” księdza Orione uformował się liczny zastęp świątobliwych zakonników, sióstr zakonnych oraz osób świeckich, którzy poprzez swoją apostolską gorliwość i dobroczynne dzieła wnieśli do Kościoła i społeczeństwa wiele dobra. Są to już dziś Słudzy Boży.
Toteż charyzmat i program ks. Orione żyje nadal, dzięki tym, którzy kroczą jego śladami, starając się „głosić na całym świecie Chrystusa i prowadzić do Niego, do Kościoła i Papieża dzieci ludu i ubogich, aby wszystko odnowić w Chrystusie poprzez praktykę dzieł ewangelicznego miłosierdzia”.

 

Życiorys księdza Alojzego Orione – chronologicznie

1872 r.
23 czerwca: Jan Alojzy Orione urodził się w Pontecurone;
24 czerwca: sakrament chrztu świętego;

1885 r.
4 września: przyjęty do Zgromadzenia Franciszkanów w Vogherze;

1886 r.
W wielkim tygodniu jest ciężko chory a w czerwcu zostaje wydalony ze Zgromadzenia Franciszkanów;
4 października: zostaje przyjęty do Oratorium Valdocco (Turyn) i spotyka się z Księdzem Bosco;

1892 r.
2 marca: rozpoczyna pracę z młodzieżą;
3 lipca: otwiera Oratorium św. Alojzego;

1893 r.
15 października: otwiera pierwsze gimnazjum w dzielnicy San Bernardino;

1894 r.
5 października: gimnazjum zostaje przeniesione do „św. Klary” w centrum Tortony;
Otwiera domy studenta w Turynie i Genui;

1895 r.
13 kwietnia: święcenia kapłańskie;

1896 r.
sierpień: otwiera placówkę w Mornico Losana;

1898 r.
15 sierpnia: wydanie „Dzieła Boskiej Opatrzności”
październik: wezwany do Noto (Syrakuzy) przez bpa Blandini, zajmuje się Gimnazjum Biskupim św. Alojzego i Szkołą Rolniczą;

1899 r.
czerwiec: otwiera w San Remo Gimnazjum św. Romolo;

1901 – 1902 r.
Otwiera Szkoły Rolnicze w Bagnorea, Cegni, Varze, Rzymie, Nunziatella, św. Józefa w Balduina, św. Maryi na Monte Mario;

1903 r.
21 marca: zatwierdzenie diecezjalne Dzieła przez bpa Bandi;

1904 r.
maj: przeniesienie domu macierzystego w Tortonie do Domu Oblatów, nazwanego później „Paterno”;

1905 r.
Otwarcie pierwszej drukarni w Tortonie;

1908 r.
25 marca: rozpoczyna działalność w dzielnicy Appia w Rzymie, na wezwanie Piusa X

1909 r.
4 stycznia: wyjeżdża na Sycylię, po trzęsieniu ziemi; otwiera sierociniec w Cassano Ionio;
18 czerwca: nominowany przez Piusa X Wikariuszem Generalnym Messyny;

1911 r.
8 grudnia: zakup Villa Moffa (Brazylia), gdzie później otworzy Nowicjat;

1912 r.
Powrót z Sycylii do Tortony;

19 kwietnia: składa śluby wieczyste na ręce Papieża Piusa X;

1913 r.
grudzień: wyjazd pierwszych misjonarzy do Brazylii;

1915 r.
styczeń: wyjazd do Avezzano zniszczonego przez trzęsienie ziemi;
29 czerwca: zakłada Zgromadzenie Małych Sióstr Misjonarek miłosierdzia a następnie otwiera dom w Ameno (Novara);

1918 r.
29 sierpnia: składa wraz z ludem Tortony uroczysty ślub o wzniesienie Sanktuarium Matki Bożej od Straży;

1919 r.
Patriarcha La Fontaine wzywa go do Wenecji, gdzie powierza mu sierociniec oraz Instytut Manin;
27 grudnia: otwiera Instytut Najświętszego Serca w San Severio Marche;

1920 r.
Otwiera dom w Campocroce di Mirano (Wenecja); otwarcie Instytutu Dante Alighieri w Tortonie;

1921 r.
luty: kupuje wydawnictwo Emiliana Editrice w Wenecji;
12 czerwca: Instytut Berna wraz ze szkołami zawodowymi w Mestre: Instytut Artiganelli dla sierot w Wenecji;
4 sierpnia: wyjazd do Ameryki Południowej;
3 września: otwarcie szkół rolniczych w Rafat (Palestyna), Rio de Janeiro; w Puerto Mar del Plata otwiera szkołę i parafię Najświętszej Rodziny; w Buenos Aires dom poprawczy Marcoz Paz;

1922 r.
4 lipca: powrót z Brazylii;

1923 r.
Pierwszy dom w Polsce, w Zduńskiej Woli, Erem św. Alberta w San Alberto di Butrio, Instytut Artiganelli w Wenecji;

1924 r.
19 marca: otwarcie Cottolengo w Genui. Ponowne otwarcie Gimnazjum św. Jerzego w Novi Ligure; powstaje Dzieło św. Antoniego;

1925 r.
20 czerwca: sierociniec w Acandia (Wyspa Rodos). Pobożny Instytut Magreta (Modena)

1926 r.
23 października: wbudowanie kamienia węgielnego pod budowę sanktuarium w Tortonie.
listopad – ciężka choroba zagrażająca życiu

1927 r.
15 sierpnia: założenie Sióstr Sakramentek Niewidomych w Tortonie;

1928 r.
kwiecień: rozpoczęcie robót przy Sanktuarium w Tortonie;
październik: otwarcie Seminarium św. Antoniego w Vogherze

1929 r.
styczeń: wydanie czasopisma „Mater Dei”, Dom Opieki dla robotników w Montevideo;

1930 r.
Szkoła rolnicza (Urugwaj), otwiera Instytut w Fano (Pesaro) i Instutut św. Wiktora w Borgonovo (Piacenza);
26 grudnia: pierwszy żywy żłóbek w Tortonie

1931 r.
29 sierpnia: inauguracja sanktuarium Matki Bożej od Straży

1932 r.
Instytut św. Benedykta w Montebello (Pavia), Dzieło św. Józefa w Mar del Plata. Dom dla starców w Tortonie

1933 r.
Początek Małęgo Cottolenga w Mediolanie, willa Caritas w Tortonie, Instytut Paverano w Genui

1934 r.
27 maja: pierwszy zjazd wychowanków w Tortonie; Kolonia św. Innocentego w Tortonie; pierwszy dom w Stanach Zjednoczonych w Jasper Indiana;
24 września: druga podróż do Ameryki Południowej

1935 r.
18 kwietnia: kamień węgielny pod budowę Małego Cottolengo w Claypole

1936 r.
Nowe Dzieła w Argentynie, Brazylii, Urugwaju, Chile; domy w Anglii Cardiff, Galli dla opieki nad emigrantami włoskimi
Dom w Albanii w Shijak dla robotników włoskich

1937 r.
24 sierpnia: powrót z Ameryki Południowej

1938 r.
16 stycznia: otwarcie Instytutu św. Filipa w Rzymie.
11 listopada: nowy Instytut Artiganelli a Aleksandrii.
7 grudnia: nowe skrzydło Cottolenga w Mediolanie

1939 r.
22 stycznia: druga konfederacja na uniwersytecie Katolickim w Mediolanie „Tam gdzie Opatrzność”
1 marca: wysyłanie ostatniej grupy misjonarzy do Ameryki.
31 marca: atak dławicy piersiowej (choroba serca) w Aleksandrii
26 maja: otwarcie Sanktuarium maryjnego w Fumo (Pavia)
29 maja: otwarcie Willi św. Katarzyny w Genui Molassana.
28 października: ostanie spotkanie z Piusem XII na Porta San Sebastiano w Rzymie

1940 r.
9 lutego: kolejny atak dławicy piersiowej w domu macierzystym w Tortonie, ostatnie namaszczenie.
6 marca: ostania wizyta w Sanktuarium w Tortonie.
8 marca: ostanie „słówko na dobranoc” w domu macierzystym, ze szczególną uwagą na Polskę; „Niech chcę żyć i umierać
otoczony palmami, ale ubogimi, którzy są Jezusem Chrystusem”.
9 marca: ulega namowom lekarzom i udaje się do Sanremo.
12 marca: ostatnie Msza św. i telegram do Ojca św.; o godzinie 22.45 odchodzi do Ojca z zawołaniem na ustach: „Jezu, Jezu, Jezu idę…”
19 marca: pogrzeb w Sanktuarium w Tortonie

1954 r.
20 listopada: zatwierdzenie Zgromadzenia Boskiej Opatrzności przez Stolicę Apostolską

1963 r.
9 marca: papież Jan XXIII rozpoczyna proces beatyfikacyjny

1965 r.
17 kwietnia: zatwierdzenie Zgromadzenia Małych Sióstr Misjonarek Miłosierdzia przez Stolicę Apostolską

1978 r.
6 lutego: Paweł VI ogłasza ks. Alojzego Orione sługą Bożym

1980 r.
29 kwietnia: Jan Paweł II zatwierdza cuda przypisywane wstawiennictwu Sługi Bożego Don Orione.
26 października: Jan Paweł II ogłasza ks. Orione błogosławionym

2003 r.
7 lipca: Uznano cud przypisywany wstawiennictwu błogosławionego Alojzego Orione

2004 r.
16 maja: Kanonizacja – włączenie księdza Alojzego Orione w poczet świętych

Życiorys opracowano na podstawie książki ks. Domenico Sparpaglione pt. „Ksiądz Orione”.